Formalarda yıldız uygulaması

Dünyanın dört bir köşesinde futbol takımları, başarılarının bir nişanesi olarak armalarının üstünde yıldız veya yıldızlar taşır. İlk zamanlarda kulübün inisiyatifinde olan bu kullanım, zaman içinde lig yönetimleri tarafından resmi bir nişana dönüştürülmüştür.


🇮🇹 Futbol tarihinde ilk yıldız, 1958 yılında Juventus tarafından, 10. şampiyonluklarının nişanesi olarak kullanıldı. O dönem halihazırda scudetto (Serie A şampiyonlarının ertesi sezon formalarında taşıdıkları kalkan formundaki İtalyan bayrağı) uygulaması olan Serie A’ya gayrıresmi bir eklenti yapmış oldu Juventus. Bu yıldız kullanımı, dünya çapında bir standart oluşturmuş olsa da; liglere ve federasyonlara göre zamanla değişiklik göstermiştir. Serie A’da scudetto ve 10 şampiyonluğa 1 yıldız uygulaması günümüzde de devam ediyor.

juve-5.jpg

Juventus, 2011-2012 sezonunda gayrıresmi olarak 30. şampiyonluğuna ulaştı ve 3 yıldız söz konusu oldu. Gayrıresmi, çünkü 2006 senesinde patlak veren İtalyan şike skandalı Calciopoli sonucunda Juventus’un 2004-2005 ve 2005-2006 şampiyonlukları iptal edilip takım küme düşürülmüştü. Juventus “3 yıldız taşıyamayacaksam hiç yıldız taşımam” diyerek, takip eden sezonda yani 2012-2013 ve 2013-2014 sezonlarında yıldızsız formalar giydi. 2014-2015 sezonunu şampiyon tamamlayarak, resmi olarak 3 yıldız taşıma hakkı kazanan Juventus’un başkanı Andrea Agnelli “Bizden başka bir takım 2 yıldız kazanana kadar yıldız mıldız taşımıyoruz, biz de böyle büyüğüz.” demesine rağmen 2015-2016 sezonunda ilk kez giyilen Adidas Juventus formaları, 3 yıldız taşıyan ilk Juventus formaları oldu. Bay Agnelli, para tatlı gelmiş olacak ki, kararından hızlıca döndü.

İtalyan Serie A’da yıldız taşıma hakkı olan takımlar ve yıldız sayıları:

ita-3.jpg


🇹🇷 Ligimizde yıldız uygulaması 2000-2001 sezonu itibariyle başladı. Ligimizi uluslararası standartlara uygun hale getirmek için kolları sıvayan federasyon, yıldız uygulaması ile birlikte aynı sezon oyuncu numarası serbestisi ve numaranın üstüne isim yazılma zorunluluğunu da getirmiştir. 1999-2000 sezonunda ilgili takımların armaları:

tsl.jpg

Yıldız uygulamasının geldiği sezon, yani 2000-2001 itibariyle Galatasaray’ın 14, Fenerbahçe’nin 13, Beşiktaş’ın 9 ve Trabzonspor’un 6 şampiyonluğu bulunuyordu. Yıldız uygulaması fikri ortaya ilk atıldığında, standart uygulama yani 10 şampiyonluğa 1 yıldız verilmesi düşünülüyordu ancak ligimizin büyük takımlarından Beşiktaş ve Trabzonspor yıldızsız kalmasın diye 5 şampiyonluğa 1 yıldız verilmesine karar verildi. Uygulamanın başladığı sezon yıldız sayıları şu şekildeydi: Fenerbahçe ve Galatasaray 2 yıldız, Beşiktaş ve Trabzonspor 1 yıldız. Fenerbahçe, Galatasaray ve Trabzonspor sezona yıldızlı formalarla başladı ancak Beşiktaş armasının üstüne yıldız eklemedi.

tsl-01.jpg

2001-2002 sezonunu lider tamamlayan Galatasaray, 15. şampiyonluğunu ve 3. yıldızı formasında taşıma hakkı kazanan ilk takım oldu. Yine 2001-2002 sezonu sonunda TFF’ye başvuran Beşiktaş, 1956-1957 ve 1957-1958 sezonlarında kazandığı Federasyon Kupalarının UEFA nezdinde şampiyonluk sayıldığını, federasyon nezdinde de şampiyonluk kabul edilmesi gerektiğini öne sürdü. Başvurusu kabul edilen Beşiktaş, resmiyette 11 şampiyonluğa ulaşmış oldu ve 2002-2003 sezonu itibariyle formasında 2 yıldız taşımaya başladı.

tsl-03.jpg

2003-2004 sezonunda şampiyon olan Fenerbahçe, Galatasaray’ın ardından, formasında 3 yıldız taşıma hakkı kazandı. 2014-2015 sezonuna Fenerbahçe ve Galatasaray 19’ar şampiyonlukla girdi, 2014-2015 sezonunda şampiyon Galatasaray oldu ve formasında 4. yıldızı taşıma hakkı kazanan ilk takım oldu. 2016-2017 sezonunu şampiyon tamamlayan Beşiktaş, Fenerbahçe ve Galatasaray’ın ardından, armasının üstünde 3 yıldız taşıyan 3. takım oldu.

Süper Lig’de güncel yıldız durumu:

tsl-18.jpg


🇩🇪 Alman Bundesliga‘da 2004 yılında yıldız uygulamasına geçme kararı aldı ve Seçkin Şampiyon Takımlar adında bir uygulama başlattı. Bu uygulamaya göre 3 şampiyonluk 1 yıldız, 5 şampiyonluk 2 yıldız, 10 şampiyonluk 3 yıldız ve 20 şampiyonluk 4 yıldız ile ödüllendiriliyor. Kural olarak bir Bundesliga takımının ulaşabileceği maksimum yıldız sayısı 4. 20 şampiyonluğuna ulaşan takım 4. yıldızı kazandıktan sonra isterse 30 şampiyonluk daha kazansın, armasına başka bir yıldız ekleyemez.

almanya.jpg

Bu uygulamanın yalnızca Bundesliga şampiyonluklarını kapsaması, 1963’ten önce şampiyonluklar kazanan takımları sinirlendirdi tabi. Doğu Alman Ligi’nde 10 şampiyonluğu bulunan Dynamo Berlin, tepki olarak armasına 3 yıldız ekledi. DFB (Alman Futbol Federasyonu) duruma el koyarak, 1963 öncesi şampiyon olan takımların formasında tek bir yıldız taşımasına izin verdi. Bunun üzerine Dynamo Berlin, 2007 yılında formasından 3 yıldızı kaldırıp, içinde 10 yazan tek bir yıldız ekledi. Çeşitli yerel liglerde birçok şampiyonluğu bulunan Greuther Fürth‘ün armasında 3 yıldız bulunmasına rağmen bu yıldızları formasında taşımamaktadır.

1631 copy.jpg


🇺🇦🇷🇺 Eski Sovyet ve Yugoslav ülkelerinde işler biraz karışmış durumda. Ukrayna‘nın en başarılı takımı Dinamo Kiev, formasında 2 yıldız taşıyor. Her 10 şampiyonluğa 1 yıldız verilen Ukrayna Premier Ligi‘nde Dinamo Kiev’in 28 şampiyonluğu bulunuyor ancak bu 28 şampiyonluğun 13’ü, SSCB 1. Ligi‘nde kazanılmış şampiyonluklar. Yani yıldızlardan biri esasında Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nde kazanılmış. Aynı şekilde, Rusya‘nın en başarılı takımı olan Spartak Moskova‘nın 22 şampiyonluğu bulunuyor, bu 22 şampiyonluğun 12’si SSCB 1. Ligi‘nde kazanılmış; yani Spartak Moskova da yıldızlarından birini SSCB’de kazanmış.

russcb.jpg

🇷🇸 Günümüzde Sırbistan‘ın en büyük iki takımı olan Partizan ve Kızılyıldız‘ın şampiyonlukları ise daha da ilginç. Kızılyıldız‘ın güncel şampiyonluk sayısı 28. Bu 28 şampiyonluğun 19’u Yugoslav 1. Ligi‘nde, 5’i Sırbistan Karadağ 1. Ligi‘nde, 4’ü Sırbistan Süper Ligi‘nde kazanılmış. 10 şampiyonluğa 1 yıldız verilen Sırbistan Süper Ligi’nde Kızılyıldız’ın 2 yıldızı var, bu yıldızların neredeyse 2’si de Yugoslavya henüz yıkılmamışken kazanılmış. Aynı şekilde, Partizan‘ın güncel olarak 27 şampiyonluğu bulunuyor. Bu 27 şampiyonluğun 11’i Yugoslav 1. Ligi‘nde, 8’i Sırbistan Karadağ 1. Ligi‘nde, 8’i Sırbistan Süper Ligi‘nde kazanılmış. Partizan biraz zorlasa her dönemde 1 yıldız kazanacakmış.

ky-parti.jpg


🌍 Yıldız uygulaması milli takımlar seviyesinde de uygulanıyor ve futbolumuzun ağababası FIFA tarafından kontrol ediliyor. Her Dünya Kupası şampiyonluğu, formalara 1 yıldız olarak yansıyor. Bu uygulama ilk kez, 1970 yılında 3. Dünya Kupası şampiyonluğuna ulaşan Brezilya‘nın, formasına direkt 3 yıldız eklemesiyle başladı. 1982 yılında 3. şampiyonluğuna ulaşan İtalya, armasına 3 yıldız ekledi. 1994 Dünya Kupası’nı kazanan Brezilya, formaya 4. yıldızı ekleyince; 1990 yılında 3. şampiyonluğuna ulaşan Almanya, 1996 yılında formasına 3 yıldız ekledi ve gelenek devam etti.

brealmita.jpg

1998 yılında ilk Dünya Kupası şampiyonluğuna ulaşan Fransa, formasına 1 yıldız ekleyerek bu geleneği bozdu. Bunun ardından 2’şer Dünya Kupası şampiyonluğu bulunan Arjantin ve Uruguay, 1 şampiyonluğu bulunan İngiltere, formalarına aynı sayıda yıldız ekledi ve 3 yıldız geleneği tamamen unutulmuş oldu. 2002 yılında 5. Dünya Kupası şampiyonluğunu kazanan Brezilya, 5 yıldız ile formasında en çok yıldız taşıyan milli takımdır, onu 4 yıldızla Almanya ve Uruguay takip eder. (Uruguay’ın 2 Dünya Kupası şampiyonluğu bulunmasına rağmen formasında 4 yıldız taşımasının sebebi, henüz Dünya Kupası diye bir organizasyonun olmadığı dönemde 2 Olimpiyat şampiyonluğu kazanmasıdır.)

milllilil.jpg

* İngiltere, Dünya Kupası’nı fi tarihinde kazandığı için formasındaki yıldızı iki dönemdir ön plana çıkarmamak için çaba harcıyor.


🇪🇺🏴󠁧󠁢󠁳󠁣󠁴󠁿 Bir de uluslararası başarılarını formaya yıldız olarak ekleyen takımlar var. En bilindik örnek İskoç ekibi Celtic. Celtic’in göğsünde taşıdığı yıldız, 1967 yılında kazandığı Şampiyon Kulüpler Kupası‘nı temsil ediyor. Celtic’in ezeli rakibi Rangers ise formasında 5 yıldız taşıyor ve bu yıldızlar 50 lig şampiyonluğu temsil ediyor. Bir başka İskoç ekibi Aberdeen‘in formasında bulunan 2 yıldız, ikisi de 1983 yılında kazanılmış Kupa Galipleri Kupası ve Süper Kupa şampiyonluklarını temsil ediyor. (Aberdeen, Süper Kupa için formasında yıldız taşıyan son takım olarak kaldı, herkes attı bu yıldızı formasından.)

scotland.jpg

🇪🇺🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 İngiliz ekibi Aston Villa‘nın armasının içine yerleştirilmiş tek yıldız, 1982 yılında kazanılmış Şampiyon Kulüpler Kupası‘nı temsil ediyor. Başka bir İngiliz takımı Ipswich Town, 2007 yılında armasına 3 yıldız ekledi; bu yıldızlar 1962 İngiliz 1. Ligi şampiyonluğu, 1978 Federasyon Kupası ve 1981 UEFA Kupası‘nı temsil ediyor.

england-stars.jpg

🇪🇺🇫🇷 Fransız ekibi Marsilya’nın armasının üstünde bir başına duran yıldız, 1993 Şampiyonlar Ligi şampiyonluğunu temsilen orada bulunuyor.

marsil.jpg

Başka bir spordan yakın bir örnek: Fenerbahçe basketbol takımı, Euroleague şampiyonluğunun nişanesi olarak armasının üstüne tek bir altın yıldız ekledi.

fbdogus.jpg


🌎 Güney Amerika‘da işler acayip karışık. Belli ki -adı konmuş bir düzen olsa da- uygulanabilen bir düzen yok. Yıldız sayıları bile tutarlı değil; bazen belli sayıda yıldız voltran oluşturarak tek bir yıldızı meydana getiriyor, bazen de takımlar yıldızı farklı şekilde kullanmak istiyor ve değiştiriveriyor. Birkaç örnekle açıklayayım:

🇦🇷 Arjantin ekibi Boca Juniors, başarılarını armanın içine yıldız doldurarak gösteriyordu. 2006 yılında 46 şampiyonluğa ulaşan Boca, önce 3 Kıtalararası Kupa‘yı temsilen armanın üstüne 3 yıldız ekledi, 2007 yılında armanın içinden yıldızları temizedi ve sadece armanın üstündeki 3 yıldız kaldı. 2009 yılında armanın içindeki yıldızlar geri döndü, 2011 yılında armanın üstündeki 3 yıldız kaldırıldı. Boca Juniors armasının içinde şu an 52 adet yıldız bulunuyor.

bocca.jpg

🇧🇷 Brezilya ekibi Joinville, yakın döneme kadar armasının içinde 12 yıldız taşıyordu. Bu yıldızlar, Brezilya’nın Santa Caterina eyaleti yerel liginde kazanılmış 12 şampiyonluğu temsil ediyordu. Joinville, bu uygulamadan vazgeçip armasının üstüne 2 yıldız ekledi; bu yıldızlardan biri Serie B şampiyonluğunu, diğeri Serie C şampiyonluğunu temsil ediyor.

joinvil.jpg

🇨🇴 Kolombiya ekibi America de Cali, formasında 13 yıldız taşıyor. Her yıldız, bir şampiyonluğu temsil ediyor.

cali

Güney Amerika’da işler de kafalar da karışık. Yerel ligde süt kupasını kaldıran formasına yıldız eklemiş, işler içinden çıkılmaz bir hal almış.


Bir de ilgili federasyon ya da FIFA nezdinde hiçbir anlam ifade etmeyen ama formada taşınan yıldızlar var. Bu yıldızlar bir başarı ya da kupa sonucu değil, kulübün kendine atfettiği anlam ile formaya eklenmiş.

🇺🇸 MLS ekibi Philedelphia Union‘ın armasındaki 13 yıldız, ABD’nin 13 orijinal kolonisini temsil ediyor.

🇺🇾 Uruguay ekibi Peñarol‘un armasında bulunan 11 yıldız, takımdaki 11 oyuncuyu temsil ediyor. (Biri kırmızı kart görünce yıldızı söküyorlar herhalde.)

🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 Manchester City‘nin 1997‘de kullanıma giren 3 yıldızı, yalnızca göze hoş geldiği için oraya koyulmuş. Çok insanın aklını karıştırmış bir durumdu bu 3 yıldızlı Manchester City logosu. “İngiltere’de yıldız uygulaması mı var ya neden 3 yıldızı var bunların?” gibi. Logo 2016’da kullanımdan kalktı, taraftarların oy ve fikirleriyle seçilen, eski logodan izler taşıyan yeni logo kullanıma girdi.

star-non.jpg

🇬🇷 Yunan ekibi Panathinaikos, 2002-2003 sezonunda formasına 3 yıldız ekledi. Bu 3 yıldızdan altın olanı 1971 yılında oynanan Şampiyon Kulüpler Kupası finalini; diğer 2 beyaz yıldız ise 1985 Şampiyon Kulüpler Kupası yarı finalini ve 1996 Şampiyonlar Ligi yarı finalini temsil ediyor. Diğer Yunan takımları bu durumla hayli dalga geçmiş zamanında, final oynadın diye yıldız mı eklenir formaya zaten?

🇧🇷 Trajik uçak kazasıyla akıllara kazınan Chapecoense, kazanın ardından, kazada hayatını kaybedenlerin anısına armasına 1 yıldız ekledi.

pan-chape.jpg

🇹🇷 Ülkemizin güzide ekiplerinden Sivasspor da armasında 3 yıldız taşıyan takımlardan. Bu 3 yıldız, Sivasspor’un öncülleri Kızılırmak, Sivas Gençlik ve Yolspor‘u temsil ediyor. Ülkemizin 5 şampiyonundan biri olan Bursaspor’un armasında yer alan 5 yıldız, öncül Bursa takımlarını temsil ediyor. Sırasıyla; siyah yıldız = Acar İdman Yurdu, kırmızı yıldız = Akınspor, sarı yıldız = İstiklal, yeşil yıldız = Pınarspor, lacivert yıldız = Çelikspor.

sivbur.jpg

Siz yıldız uygulaması hakkında ne düşünüyorsunuz? Aşağıdaki yorum kısmından ve Twitter’da @efscub üzerinden bizimle paylaşın.

Reklamlar

Formalarda yıldız uygulaması” üzerine bir yorum

  1. Dünya geneline karışmayalım ama ülkemizdeki sitem bundan 20-25 yıl sonra tuhaflaşır. Yıldızlar havalarda uçuşur. 5 şampiyonluk yerine bizim de 10 şampiyonluk sistemine geçmemiz lazım.

    Beğen

Eklemek istediğin bir şey var mı?

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

w

Connecting to %s